Кыргыз Республикасынын бажы органдарынын тармагы жана алардын ишин жөнгө салуучу ченемдик-укуктук база
##plugins.pubIds.doi.readerDisplayName##:
https://doi.org/10.65469/eijournal.2026.1.18Ключевые слова:
бажы органдары, бажы көзөмөлү, Кыргыз Республикасы, Мамлекеттик бажы кызматы, ЕАБР, бажы жөнгө салуу, экономикалык коопсуздукАннотация
Макалада Кыргыз Республикасынын бажы органдарынын ишмердүүлүгүнүн укуктук негиздери жана бажы көзөмөлүн жүргүзүү өзгөчөлүктөрү Евразия экономикалык биримдигине интеграциялоонун шартында каралат. Бажы тармагын жөнгө салган негизги укуктук актылар, анын ичинде Кыргыз Республикасынын Конституциясы, ЕАБР Бажы кодекси жана улуттук мыйзамдар анализден өтөт. Айрыкча, Кыргыз Республикасынын Финансы министрлигинин карамагындагы Мамлекеттик бажы кызматынын ыйгарым укуктуу аткаруу органы катары статусту жана функциялары каралат. Бажы органдарынын негизги максаттары жана ишмердүүлүк багыттары талданат: мамлекеттин экономикалык коопсуздугун камсыз кылуу, тышкы экономикалык ишмердүүлүк субъекттерине шарт түзүү жана эл аралык милдеттенмелерди аткаруу. Ошондой эле бажы органдарынын функциялары, укуктары жана уюштуруучулук структурасы көрсөтүлөт, бажы жөнгө салуунун эффективдүүлүгүн жогорулатуудагы ролу баяндалат. Евразиялык интеграция шартында бажы системасынын институционалдык өнүгүүсүнүн мааниси баса белгиленет.
##submission.citations##
Бексултанов А.А., Тургунбекова К.Т. Исследование зеркальной статистики при реализации таможенного контроля в Кыргызстане и оценка взаимосвязей показателей таможенной статистики. М. Рыскулбеков атындагы Кыргыз экономикалык университетинин кабарлары. 2024. № 4 (65). С. 65-68.
Бексултанов А.А., Цэи Юй., Абдыжапар А. Өнөр-жай ишканаларынын финансылык ресурстарды пайдалануусуна талдоо. И. Арабаев атындагы Кыргыз мамлекеттик университетинин Жарчысы. 2025. № 2/1. С. 761-767.
Бексултанов А.А., Амеркулова Ж.Дж. Инновационные образовательные программы: пути реализации в условиях ограниченного финансирования. Вестник Кыргызского государственного университета имени И. Арабаева. 2025. № 3/2. С. 412-428.
Бексултанов А. А., Тургунбекова, К.Т. Роль цифровизации в ускорении таможенного контроля. Известия Иссык-Кульского форума бухгалтеров и аудиторов стран Центральной Азии, Бишкек, 2022, № 4 (39), с 242-245.
Тургунбекова, К.Т. Автоматизация таможенных технологий как условие эффективного таможенного менеджмента [Электронный ресурс] / К.Т. Тургунбекова, Ш.Ф. Миликбекова, Н.К. Суйналиева // Наука и инновационные технологии. 2021, № 2 (19), с 185-189.
Тургунбекова, К.Т. Инструменты таможенного контроля и их развитие [Электронный ресурс], Экономика и бизнес: теория и практика, 2024. № 1-2 (107), с 157-160.
Тургунбекова, К.Т. Необходимость таможенного контроля для экономики страны [Электронный ресурс] / Актуальные вопросы современной экономики, 2021, № 10, с 517-521.
Тургунбекова, К.Т. Развитие таможенного контроля в Кыргызской Республике [Электронный ресурс], К.Т. Тургунбекова, Н.А. Акылбекова, Б.А. Айдаркулова // Наука и инновационные технологии, 2023, № 1 (26), с 312-318.
